Arka Tuşla Netleme Nasıl Çalışır?
- Elitflaş
- 29 Tem
- 5 dakikada okunur
Arka tuşla netleme, otomatik netleme işlevini deklanşörün yarım basışından ayırarak fotoğraf makinesinin arkasındaki AF-ON veya atanmış başka bir tuş üzerinden kontrol etme yöntemidir. İngilizcede “back button focus” olarak adlandırılır.
Bu düzende arka tuş netlemeyi başlatırken deklanşör çekimi gerçekleştirir. Böylece fotoğrafçı, konuyu netlemek ile fotoğrafı kaydetmek arasında daha bağımsız ve kontrollü bir çalışma düzeni kurabilir.
Arka tuşla netleme bir çekim modu değildir. M, A, Av, S, Tv veya P gibi fotoğraf makinesi çekim modlarından bağımsız çalışır. Değişen şey pozlama ayarları değil, otomatik netlemenin hangi tuşla etkinleştirildiğidir.
Deklanşör Normalde Nasıl Çalışır?
Çoğu fotoğraf makinesinin varsayılan ayarında deklanşöre yarım basıldığında iki işlem gerçekleşir:
Kamera pozlamayı ölçer.
Otomatik netleme sistemi çalışır.
Deklanşöre tam basıldığında ise fotoğraf çekilir. Bu kullanım yeni başlayanlar için kolaydır; ancak deklanşöre her yarım basışta kameranın yeniden netleme yapmasına neden olabilir.
Arka tuşla netleme ayarlandığında görevler ayrılır:
AF-ON veya atanmış arka tuş: Otomatik netlemeyi çalıştırır.
Deklanşörün yarım basışı: Pozlama ölçümünü etkinleştirir.
Deklanşörün tam basışı: Fotoğrafı çeker.
Bu ayrım sayesinde deklanşöre basarken netleme mesafesinin istemeden değişmesi önlenebilir.
Arka Tuşla Netleme Nasıl Ayarlanır?
Menü isimleri marka ve modele göre değişir. Genel kurulum mantığı şöyledir:
AF-ON işlevi fotoğraf makinesinin arkasındaki uygun bir tuşa atanır.
Deklanşörün yarım basışından otomatik netleme işlevi kaldırılır.
Deklanşörün yarım basışı yalnızca pozlama ölçümü için bırakılır.
Netleme ve deklanşör önceliği ayarları kontrol edilir.
Bazı makinelerde bu seçenek “AF activation”, “AF-ON only”, “AF w/ shutter: off” veya “shutter button half-press: metering only” gibi isimlerle bulunabilir.
Ayrı bir AF-ON tuşu olmayan gövdelerde AE-L/AF-L, Fn veya başka bir özel işlev tuşuna otomatik netleme atanabilir. Tuşların konumu ve atanabilen işlevler DSLR ve aynasız fotoğraf makineleri arasında değişebileceği gibi aynı markanın farklı modellerinde de değişebilir.
AF-ON, AF-L ve AE-L Aynı Şey midir?
Bu üç işlev sık karıştırılır, ancak aynı görevi yapmaz.
AF-ON
AF-ON otomatik netlemeyi başlatır. AF-C veya sürekli netleme modunda tuş basılı tutulduğu sürece kamera konuya göre netliği güncellemeye devam eder.
Arka tuşla netleme düzeninin temel kontrolü AF-ON işlevidir.
AF-L
AF-L, “autofocus lock” yani otomatik netleme kilidi anlamına gelir. Mevcut netleme mesafesini korumak için kullanılır. AF-L tuşu çoğu durumda yeni bir netleme işlemi başlatmak yerine elde edilen netliği kilitler.
Bazı makinelerde AF-L işlevi bağımsız bir tuşa, bazılarında ise AE-L/AF-L olarak ortak bir tuşa atanmıştır. Bu tuşun tam davranışı özel tuş ayarından kontrol edilmelidir.
AE-L
AE-L, “auto exposure lock” yani otomatik pozlama kilididir. Netliği değil, kameranın ölçtüğü pozlama değerini kilitler.
Örneğin ters ışıkta konunun yüzünden pozlama ölçüp AE-L tuşuna basabilir, ardından kadrajı değiştirebilirsiniz. AE-L ile ışık ölçümünün ilişkisini anlamak için fotoğraf makinesinde ışık ölçüm modları rehberini inceleyebilirsiniz.
Kısaca:
AF-ON netlemeyi başlatır.
AF-L netliği kilitler.
AE-L pozlamayı kilitler.
AF-S ile Arka Tuşla Netleme Nasıl Kullanılır?
AF-S, One Shot veya tekli otomatik netleme modunda arka tuşa basıldığında kamera seçilen noktaya bir kez netler. Netleme tamamlandıktan sonra tuş bırakılabilir.
Kamera ile konu arasındaki mesafe değişmediği sürece aynı netleme mesafesiyle birden fazla kare çekilebilir. Bu yöntem ürün, mimari, manzara ve sabit portre çekimlerinde kullanışlıdır.
Ancak fotoğrafçı veya konu ileri ya da geri hareket ederse netleme mesafesi geçerliliğini kaybeder. Bu durumda AF-ON tuşuna yeniden basarak netleme güncellenmelidir.
AF-C ile Arka Tuşla Netleme Nasıl Kullanılır?
AF-C, AI Servo veya sürekli otomatik netleme modunda AF-ON tuşu basılı tutulduğunda kamera hareket eden konuyu takip ederek netliği sürekli günceller.
Tuş bırakıldığında otomatik netleme işlemi durur ve son netleme mesafesi korunur. Bu çalışma biçimi, AF-C modundan çıkmadan hem hareketli hem de kısa süre sabit kalan konularla çalışmayı kolaylaştırabilir.
Örneğin koşan bir sporcuyu takip ederken AF-ON basılı tutulur. Sporcu belirli bir noktada durduğunda tuş bırakılabilir ve kamera aynı mesafede yeniden netleme yapmadan çekime devam edebilir.
Hareketli konunun keskin görünmesi yalnızca otomatik netlemeye bağlı değildir. Netleme doğru olsa bile yavaş perde hızı hareket bulanıklığı oluşturabilir. Bu nedenle AF-C kullanılırken uygun enstantane değerinin seçilmesi de gerekir.
Arka Tuşla Netleme Hangi Çekimlerde Kullanışlıdır?
Spor ve Vahşi Yaşam
Hareketli konu AF-ON tuşu basılı tutularak takip edilir. Deklanşöre basmak netlemeyi yeniden başlatmadığı için fotoğrafçı çekim anını daha bağımsız kontrol edebilir.
Etkinlik ve Düğün Fotoğrafçılığı
Kadrajın önünden kısa süreliğine başka bir kişi geçtiğinde deklanşörün yeni kişiye netleme yapması önlenebilir. Fotoğrafçı AF-ON tuşunu bırakarak mevcut netleme mesafesini koruyabilir.
Portre Fotoğrafçılığı
Konuya netledikten sonra seri halde birkaç kare çekmek veya kadrajı değiştirmek kolaylaşır. Göz algılama ve konu takibi kullanılan makinelerde AF-ON tuşu takip işlemini başlatmak için kullanılabilir.
Ürün ve Stüdyo Çekimi
Kamera ve ürün sabitse bir kez netleme yapıldıktan sonra aynı mesafede çok sayıda kare çekilebilir. Özellikle kamera sağlam bir fotoğraf veya video tripodu üzerinde sabitlendiğinde netleme mesafesinin her karede yeniden hesaplanması gerekmeyebilir.
Engellerin Bulunduğu Sahneler
Kuş, sporcu veya araç takip edilirken kadrajdan çit, direk ya da başka bir kişi geçtiğinde otomatik netleme yanlış hedefe kayabilir. AF-ON tuşunu kısa süre bırakmak, kameranın geçici engele netleme yapmasını önleyebilir.
Arka Tuşla Netlemenin Avantajları
Netleme ve çekim işlemleri birbirinden ayrılır.
Deklanşöre basıldığında kameranın istemeden yeniden netleme yapması önlenir.
AF-C modunda konu takibini başlatmak ve durdurmak kolaylaşır.
Aynı netleme mesafesiyle arka arkaya kareler çekilebilir.
Geçici engellerin otomatik netlemeyi yanıltması azaltılabilir.
Kadraj değiştirirken netleme kontrolü fotoğrafçıda kalır.
Arka Tuşla Netlemenin Dezavantajları
Arka tuşla netleme herkes için zorunlu veya her koşulda daha hızlı bir yöntem değildir. İlk kullanımda başparmak ile AF-ON tuşuna basmayı unutmak net olmayan fotoğraflara yol açabilir.
Kamerayı birden fazla kişi kullanıyorsa deklanşörün yarım basışında netleme yapılmaması kafa karıştırabilir. Ayrıca küçük gövdelerde arka tuşun konumu uzun çekimlerde ergonomik olmayabilir.
Sabit ve sakin sahnelerde deklanşörle netleme yeterince hızlı ve pratiktir. Arka tuşla netleme daha çok netleme zamanlamasını bilinçli biçimde kontrol etmek isteyen kullanıcılar için avantaj sağlar.
Sık Yapılan Hatalar
Deklanşör Netlemesini Kapatmamak
AF-ON tuşu atanmasına rağmen deklanşörün yarım basışındaki otomatik netleme açık bırakılırsa iki tuş da netlemeyi çalıştırır. Bu durumda görevler tam olarak ayrılmış olmaz.
AF-ON ile AF-L İşlevini Karıştırmak
AF-ON yeni netleme işlemi başlatır. AF-L ise mevcut netliği kilitlemek için kullanılır. Tuş üzerinde AF-L yazması, o tuşun otomatik olarak AF-ON görevi yaptığı anlamına gelmez.
AE-L ile Netliği Kilitlediğini Sanmak
AE-L pozlamayı kilitler. Tuşa yalnızca AE-L atanmışsa netleme mesafesi korunmaz.
AF-C Modunda Tuşa Bir Kez Basmak
Hareketli konu takibinin sürmesi için AF-ON tuşunun genellikle basılı tutulması gerekir. Tuş bırakıldığında kamera konunun değişen mesafesini takip etmeyi durdurur.
Netleme Önceliğini Kontrol Etmemek
Bazı makineler netlik doğrulanmadan deklanşöre izin verebilir. Özellikle AF-C ve seri çekimde “release priority” veya “focus priority” ayarlarının nasıl yapılandırıldığı kontrol edilmelidir.
Sonuç
Arka tuşla netleme, otomatik netlemeyi deklanşörden ayırarak AF-ON veya atanmış başka bir arka tuş üzerinden yönetme yöntemidir. Bu düzen netleme, pozlama ölçümü ve çekim işlemlerinin ayrı kontrollerle yapılmasını sağlar.
AF-ON netlemeyi başlatır, AF-L mevcut netliği kilitler, AE-L ise pozlamayı kilitler. Bu farklar doğru anlaşıldığında arka tuşla netleme özellikle spor, etkinlik, portre, vahşi yaşam ve ürün fotoğrafçılığında daha kontrollü bir çekim akışı sağlayabilir.
Yöntemin verimli olması için yalnızca AF-ON tuşunu atamak yeterli değildir. Deklanşör netlemesinin kapatılması, AF-S veya AF-C seçiminin doğru yapılması ve netleme önceliği ayarlarının kontrol edilmesi gerekir.
